„W zdrowym ciele japoński duch”. Wywiad z Adamem Kitkowskim, prezesem Poznańskiego Stowarzyszenia Kendo i trenerem Kadry Narodowej Iaido

Kogo wciąż inspiruje duch japońskich samurajów? 5 milionów miłośników kendo na całym świecie – w tym zespół pwn.pl. Ich pracownik, Adam Kitkowski – kendoka z 25 letnim doświadczeniem – opowiada o korzyściach, jakie niesie kendo dla ciała i duszy, a także o tym, jak wydawnictwo pwn.pl wspiera szkoły w promowaniu aktywności fizycznej i przeciwdziałaniu wadom postawy wśród uczniów. Nie ma lepszego sposobu na zachęcenie do zdrowego, sportowego stylu życia niż pokazanie go na własnym przykładzie.

Fot. Łukasz Matuszewski

1. Jak zaczęła się Pana przygoda ze sportem?

Wszystko zaczęło się 25 lat temu, kiedy pierwszy raz zobaczyłem japoński miecz. Zainspirował mnie duch samurajów z ich spokojnym dążeniem do perfekcji. Moją pasją stała się japońska sztuka walki kendo. Na początku trenowałem aikido, później zaś rozwijałem się przez iaido (sztukę dobywania miecza).
Dla mnie kendo to jednak coś więcej niż tylko walka; to pasja, którą chcę się dzielić z innymi. Jestem Prezesem Poznańskiego Stowarzyszenia Kendo, Iaido i Jodo – Meishinkan, a także trenerem Kadry Narodowej Iaido w Polskim Związku Kendo. Co sprawiło, że tam zostałem? Kiedy robimy to, co lubimy, co sprawia nam przyjemność, staramy się rozwijać. Na jakimś etapie tej drogi sami stajemy się nauczycielami, a wtedy to od nas zależy, czy nowi adepci dziedziny będą odpowiednio kształtować swój charakter. Któregoś dnia oni też zaczną nauczać.

2. Jak udało się Panu uczynić swoją pasję – kendo – sposobem na życie?

Początki zawsze związane są z ogólnym pojęciem hobby. Później, im bardziej poznajemy daną sztukę, tym mocniej nas ona absorbuje. Z każdym następnym rokiem zdobywa się nowe umiejętności i wyższy poziom, aż w końcu zaczyna się uczyć innych. Wtedy jesteśmy odpowiedzialni za rozwój uczniów – zarówno fizyczny, jak i psychiczny. W ten sposób hobby stało się dla mnie nieodłączną częścią codziennego życia.

3. Jak w prosty sposób opisać kendo komuś, kto nigdy o nim nie słyszał?

Kendo, tak jak jego dwie pochodne konkurencje – iaido i jodo – należy do grupy szermierki japońskiej.
Kendo to sparing w bezpośredniej walce na bambusowe miecze, z zastosowaniem protektorów (swojego rodzaju zbroi), chroniących miejsca ataku. Iaido jest sztuką dobywania stalowego miecza (katana) i wykonywania ustalonych form z wyobrażonym przeciwnikiem (tzw. walka z cieniem). Natomiast w jodo broniąca się osoba używa kija celem obrony przed atakiem napastnika posługującego się mieczem.

4. Dla kogo przeznaczona jest ta sztuka walki? Czy niezbędne są w jej przypadku specjalne predyspozycje?

W przypadku kendo nie liczy się ani wiek, ani płeć. Kendo to forma aktywności na całe życie, z której się nie rezygnuje – większość nauczycieli przyjeżdżających z Japonii jako delegacja to osoby w wieku 60 lat i więcej. Oznacza to, że sprawność fizyczną utrzymuje się nieprzerwanie przez całe życie. Kendo nie jest sportem wyczynowym, dlatego też nie trzeba posiadać specjalnych ku niemu predyspozycji, za to w trakcie jego treningów można się bardzo wiele nauczyć.

5. Czyli kendo oferuje coś więcej niż jedynie poprawę kondycji?

Kendo przede wszystkim zapewnia dzieciom i młodzieży metodę na walkę ze stresem i poprawia ich sprawność. Uczy takich postaw jak stanowczość czy wiara w siebie, jak również wyrabia umiejętność oceny sytuacji czy podejmowania szybkich decyzji. W czasie treningów utrwalone zostają pozytywne wartości – szacunek, uprzejmość, lojalność, życzliwość, szczerość oraz honor. Celem kendo jest nie tylko doskonalenie fizycznej sprawności, ale także techniki własnego umysłu.
W przypadku kendo ważne są też maniery. Po zakończonym w polu walki pojedynku kendoka nie powinien być ani dumny z odniesionego zwycięstwa, ani też zawiedziony poniesioną porażką. Postawa taka jest wyrazem szacunku dla przeciwnika oraz uczy walki z honorem. Poprzez zabawę i rywalizację sportową dzięki kendo dzieci uczą się zasad „fair play”.

6. Czy kendo jest popularne wśród dzieci?

Może jeszcze nie tak popularne jak w Japonii, gdzie zostało oficjalnie wprowadzone do zajęć wychowania fizycznego – u nas zazwyczaj grywa się raczej w piłkę nożną. Kiedy jednak dzieci spróbują już kendo, bardzo im się ono podoba. Mają one szansę przy jego okazji m.in. się „wykrzyczeć”, ponieważ podczas treningów oraz samej walki używa się okrzyków (kiai), wskazujących na miejsca ataku. Dzieci lubią walczyć, bo jest to jedna z form rozładowania emocji w ramach wzajemnej rywalizacji. Sam trening dzieci niewiele różni się od treningu dorosłych – nauczane techniki są identyczne. Ćwiczy się pracę nóg oraz specyficzne chodzenie, kształtuje się ciało, by uzyskać poprawną, wyprostowaną sylwetkę, trenuje się umiejętność właściwego oddychania.

7. A jak na tle Europy wypadają nasi młodzi kendocy? Czy mają jakieś znaczące osiągnięcia?

Oczywiście – podczas startów w kraju i za granicą zdobyliśmy łącznie już 30 medali. W tym roku na przełomie maja i czerwca braliśmy udział w 20. edycji Międzynarodowego Wiosennego Turnieju Młodzieżowego w Belgii. Uczestniczyło w nim 110 dzieci w wieku od 6 do 16 lat. Był to nasz pierwszy wyjazd za granicę i jako pierwsi Polacy wzięliśmy udział w tej imprezie. Nasz młody kendoka, Kuba Danilewicz, otrzymał prestiżową nagrodę za ducha walki „kantosho”. Jego radość była ogromna. Właśnie dla takich chwil warto pracować z młodzieżą.

8. Pracuje Pan w wydawnictwie multimedialnym pwn.pl. Co ma wspólnego pwn.pl ze sportem?

Pwn.pl promuje szeroko pojęty zdrowy styl życia z naciskiem na sport. Rozwój fizyczny jest tak samo ważny jak intelektualny i z tym wiążemy swoją misję. Zresztą sami lubimy sport i dlatego wielu pracowników Wydawnictwa w wolnym czasie coś trenuje. Zależy nam, aby pobudzać w dzieciach skłonność do ruchu i uczyć je rywalizacji. Czasem to naprawdę ogromne wyzwanie – w końcu sport to wysiłek, a duża część młodzieży woli spędzać wygodnie czas przed komputerem.
Staramy się też wspierać nauczycieli WF. Przygotowujemy dla nich specjalne narzędzia, które mogą pomóc w rozwijaniu umiejętności fizycznych wśród szczególnie wysportowanych uczniów. Dysponujemy także rozwiązaniami stworzonymi specjalnie po to, by zapobiegać wadom postawy wśród dzieci i młodzieży. Jest to szczególnie ważny temat, gdyż na tę dysfunkcję cierpi nawet ok. 70% młodzieży szkolnej. W tym przypadku pomocny okaże się z pewnością najnowszy program Wydawnictwa – Eduterapeutica – Postawa i Ruch.

9. Na jakiej zasadzie działa powyższy program?

Na początku program pomaga ocenić kondycję ucznia i na jej podstawie ułożyć dla niego skuteczny plan zajęć ruchowych. Nauczyciel ma możliwość wyboru spośród ponad 100 filmów z ćwiczeniami. Są one dopasowane do rozmaitych etapów rozwoju. Na zakup powyższego programu szkoła może otrzymać dofinansowanie z Unii Europejskiej, co dla nas samych też stanowi odpowiednią gwarancję jakości. Ważne, aby jak najwcześniej zacząć uczyć młodego człowieka, że sport to zdrowie.

10. Dlaczego uprawianie sportu warto zacząć już w dzieciństwie?

Ponieważ wtedy rozwój fizyczny idealnie dopełnia się z rozwojem psychicznym. Sport stanowi przede wszystkim najlepszą profilaktykę przed wielorakimi chorobami. Regularny wysiłek poprawia pracę układu oddechowego, krążenie krwi oraz odporność organizmu. Jest jeszcze wiele innych korzyści, jakie można dzięki niemu osiągnąć – sport poprawia samopoczucie i koncentrację, kształtuje sylwetkę, a poza tym uczy wielu cennych wartości, takich jak dyscyplina, ambicja, wytrwałość, umiejętność współpracy i rywalizacji. Jeśli odpowiednio wcześnie przekonamy o tym młodych ludzi, sprawność fizyczna odpłaci im się zdrowiem i odpornością. Jednocześnie też pamiętać należy, że na sport nigdy nie jest za późno – dlatego bez względu na wiek warto poświęcić mu codziennie choćby odrobinę czasu.

Rozmawiała Oktawia Szczodrowska

CIEKAWOSTKI

Kendo

Dziś kendo jest sportem bezkrwawym – ostre stalowe miecze zastąpiono bambusowymi, a ciało chronią protektory wzorowane na samurajskich zbrojach. Prawdziwy duch walki jednak pozostał. Trudne treningi nie tylko ćwiczą ciało, ale także kształtują osobowość. Kendo uczy, jak oddać szacunek przeciwnikowi, a jednocześnie stawić mu silny opór i mimo wygranej zachować skromność.

Cytat

„Kendo pomaga w osiągnięciu spokojnej i obiektywnej wizji otaczającego nas świata, nauczając czterech rzeczy:
- REI – grzeczności, sztuki odnoszenia się jak najlepiej do innych, nie tylko do mistrzów czy przeciwników, lecz do wszystkich i wszystkiego, również do części ekwipunku.
- CHOKU – siły duchowej, która pozwala zrozumieć i rozwiązywać problemy stawiane nam przez życie. Ktokolwiek i cokolwiek będzie twoim przeciwnikiem, musisz stawić mu czoła. W ten sposób wykształcony duch walki pozwala na stawanie twarzą w twarz z poważnymi przypadkami w życiu.
- SEI – władzy nad samym sobą, nieugiętości i spokoju ducha.
- SOKU – błyskawicznej oceny, zdecydowania i natychmiastowej reakcji. Kendo pomaga także przezwyciężyć cztery trucizny – zaskoczenie, strach, zwątpienie, brak zdecydowania.”

Ichiro Yano - Kendo Hanshi 8° DAN

Adam Kitkowski

Prezes Poznańskiego Stowarzyszenia Kendo i trener Kadry Narodowej Iaido, posiadacz stopnia 3 dan Kendo, 4 dan Iaido i 4 dan Jodo. Jego sukcesy zaczęły się w 2004 roku, kiedy zdobył pierwszy w historii Polskiego Związku Kendo medal na Mistrzostwach Europy. W tym samym roku rozpoczął pracę instruktorską w poznańskim klubie, który w 2006 roku przekształcił się w stowarzyszenie. Adam Kitkowski pełni w nim funkcję prezesa od 2008 roku.
Przełomem w jego karierze był 2010 rok. Został wtedy trenerem Kadry Narodowej. Jego wychowankowie zdobyli w Mistrzostwach Polski 4 złote medale na 6 kategorii, a sam trener na zawodach w Szwecji pokonał rywali z wyższej kategorii. Jako pierwszy obcokrajowiec sędziował na zawodach w Wielkiej Brytanii. Zasiada także w komisji egzaminacyjnej. Dotychczas w całej karierze zdobył ze swoimi wychowankami ponad 80 medali w kendo, iaido oraz jodo.

Wywiad opublikowano dzięki uprzejmości:
Vision Consulting Group
ul. Żołnierzy Narwiku 16 61-695 Poznań
tel./fax: +48 61 826 93 06
http://www.vcg.pl

Fot. Łukasz Matuszewski

Fot. Łukasz Matuszewski

Fot. Łukasz Matuszewski

Share this