Japonia: Kultura i sztuka, ogólne

warning: Creating default object from empty value in /home/japonia/ftp/japonia/modules/taxonomy/taxonomy.pages.inc on line 33.

Drewniana kolumna - serce (kokoro) tradycyjnej architektury japońskiej

Wiadomości na temat najwcześniejszych filozoficznych i religijnych aspektów kultury Japonii można odnaleźć w dawnych chińskich kronikach oraz japońskiej tradycji ustnej* spisanej dopiero w początkach VIII w. Wśród występujących zjawisk przyrody takich jak m.in. zwierzęta, góry, kamienie i drzewa pojmowano je jako zamieszkałe przez duchy lub bóstwa, które czynnie mogły oddziaływać na życie poszczególnych ludzi. Przypuszczalnie słowa oznaczające świątynię w tym okresie były pojęcia - las (mori), wyświęcone miejsce na dom (jashiro), święty dom (mija). Drzewo (yorishiro) było także „drogą“, którą bogowie zstępowali na Ziemię.

Świątynie buddyjskie w Japonii

Oficjalne początki buddyzmu w Japonii datowane są na około 552 rok. Głównym jego propagatorem w VI w. był książę regent Shotoku Taishi (572 - 622). Finansował budowę wielu świątyń w ówczesnej stolicy Heijo-kyo i okolicach m.in. założoną w 607r. świątynię Horyuji koło Nary oraz Shitennoji w Osace. Świątynie zwane tera (wyr. poch. koreańskiego) zaczęły powstawać obok dotychczasowych chramów shintoistycznych. Buddyjskie klasztory skupiały bractwa mnichów (bodzu) lub mniszek (ama). W 701 roku cesarz Shomu (701-756) wydał ogólnopaństwowy edykt nakazujący budowę świątyń (koku-bunji) i klasztorów w każdej prowincji Japonii.

Japońska tradycja gry w GO

Ta jedna z najstarszych gier planszowych na świecie, została przywieziona prawdopodobnie przez mnichów buddyjskich około VII w. z Chin do Japonii i otrzymała tu nazwę „Go” (kanji 囲碁). Chiński zapis nazwy tej gry 圍棋 „We-iki” w wolnym tłum. oznacza „Gra planszowa polegająca na otoczeniu (przeciwnika)”. W VIII w. stała się popularna na dworze cesarskim w Japonii.

Japoński skarbiec Shoso-in w Nara

W dniu 21 lipca 756r., w 49-ym dniu* po śmierci cesarza Shomu 聖武天皇 (701 - 756 r.) - cesarzowa Komyo przekazała na rzecz świątyni Todai-ji w Narze cały majątek po zmarłym mężu zgromadzony w okresie jego panowania w latach 724 - 749. Kilkaset przedmiotów spisano wówczas szczegółowo w Cesarskim akcie - darowizny.

Shinto - droga bóstw

Shinto - droga bóstw, jest religią rdzennie japońską, o charakterze politeistycznym, powstałą w czasach prehistorycznych. Wywodzi się z animistycznych wierzeń ludowych (uznających istnienie duszy we wszystkich przedmiotach, traktujących siły i zjawiska przyrody jako bóstwa). W latach 1868-1945 shinto było oficjalną religią państwową Japonii, powiązaną z kultem cesarza. Wówczas jej centrum stanowiła świątynia Ise Jingu, od prawie 1800 lat najświętszy z wielu tysięcy chramów, pozostający do dziś największym narodowym sanktuarium Japonii. Wyznawcami shintoizmu są w zasadzie wyłącznie Japończycy.

Nowy Rok w Japonii – (O)Shogatsu

Noworoczne obchody Japończyków różnią się zgoła od naszych. Nowy Rok zajmuje pierwsze miejsce w kanonie świąt japońskich. Większość firm i sklepów jest zamknięta w okresie od 1 do 3 stycznia. Jest to czas, który Japończycy spędzają z rodziną i swoimi najbliższymi.

Z dziejów japońskiego kalendarza

Według zapisków w japońskich kronikach Nihonshoki (vol.19) w VI wieku na dwór cesarski Yamato został zaproszony mnich z kraju Paekche (jap. Kudara - obecnie Korea) jako ekspert w zakresie astronomii, geografii oraz metody wykonania kalendarza zapożyczonej z Chin. W wyniku tego, w 604r. (12-y rok panowania cesarza Suiko) powstał pierwszy w Japonii kalendarz.

Japońscy artyści malarze i rzeźbiarze XX i XXI wieku

Współczesna sztuka w Japonii, tak jak w innych krajach, znajduje się również pod wpływem ogólnych, światowych trendów w sztuce. Lecz siła japońskiej tradycji, warunki ekonomiczne i geograficzne, druga wojna światowa, bomby atomowe i inne uwarunkowania mają wielki wpływ na oryginalność i niepowtarzalność sztuki japońskiej. Ponadto, do dziś istnieje wpływ na młodych twórców powstałej w latach 1952-53 grupy artystów japońskich Gutai, którzy wypracowali nowe sposoby działalności artystycznej.

Mumie japońskich mnichów

W prowincji Yamagata znajdują się liczące sobie ponad 300 lat mumie japońskich mnichów buddyjskich. Badania nad nimi rozpoczęto dopiero w latach 60-tych. Zajmował się nimi między innymi prof. Akira Matsumoto. Nie są to zwyczajne mumie jakie spotykamy chociażby w Egipcie. Okazało się bowiem, iż zasuszone ciała nie są pozbawione wnętrzności (obyto się bez tradycyjnych technik). Owi mnisi zmumifikowali sie za życia.

Estetyczno filizoficzne aspekty sztuki układania kwiatów w Japonii

Najstarsza antologia japońskiej poezji Manyoshu (759r.) oraz kroniki Japonii Nihon shoki do 697r. ukazują, że Japończycy byli miłośnikami kwiatów, drzew i całej przyrody od najdawniejszych czasów. Przypuszcza się, że rozwój buddyzmu i zwyczaj ofiarowywania kwiatów na ołtarzach rozpoczął się wraz z przybyłym do Japonii jednym z poselstw koreańskich w 552 roku. Kwiaty umieszczone w wazach były najprostszą formą ofiary a także stały się wkrótce w okresie Heian (794 -1185) ozdobą pomieszczeń i dekoracją szeregu festynów oraz innych uroczystości. Utrwaliły się dwie tendencje: dekoracyjna i symboliczna, w której kwiaty były odpowiednikiem pojęć abstrakcyjnych oraz środkiem wyrażania stanów psychicznych i porozumiewania się.

Ex-libris w kulturze Japonii

Ex-librisy przywędrowały do Japonii z Chin. Chociaż najstarszy odcisk stempla z ex-librisem pochodzi z okresu Nara (710-794) i należy do cesarza Shomu (701-756) oraz cesarzowej Komyo (701-760), dokładnie nie wiadomo kiedy i w jaki sposób te stemple pojawiły się w Japonii. Od tego czasu aż do okresu Edo (1603-1868) stemple te używane były jedynie przez ograniczoną liczbę osób w świątyniach, klasztorach oraz z wyższych sfer społecznych.

Mapy Japonii

Najwcześniesze znane mapy Greka Anaximandera datowane są na ok. 600 lat p.n.e. Być może wcześniej mapy pojawiły się w Chinach, lecz znalezione przez archeologów mapy malowane na jedwabiu pochodzą z roku 250 p.n.e. Na terenach dawnej Babilonii odkryto mapy na glinianych tabliczkach z ok. 600 r. p.n.e. Te najstarsze mapy były odbiciem ówczesnych wierzeń religijnych i przypuszczeń co do wyglądu otaczającego świata. Tylko trzy wielkie kultury - Indie, Chiny i Japonia – znane były Japończykom w dawnych wiekach. W 1710 r. japoński, buddyjski mnich Hotan sporządził mapę świata Nansenbushu Bankoku Shoka no Zu, która obrazowała całą buddyjską kosmologię. Na mapie tej znajdowały się Indie (Tenjiku) jako miejsce narodzin Buddy oraz Chiny (Shina) i Japonia. Mapa ta była popularna w Japonii aż do poł. XIX w.

Shashin - dzieje japońskiej fotografii

W 1839 roku L. J. Daguerre ogłosił w Paryżu swoją metodę utrwalania obrazu, nazwaną od jego nazwiska - dagerotypią. Sam termin fotografia pochodzi od greckiego słowa fotos - światło i grapho - pisać i został wprowadzony przez J. Herschela w tym samym roku. Zdjęcie - dagerotyp było pojedyńczym egzemplarzem a jego naświetlenie trwało 30 sek. i dłużej. Pierwsza kamera skrzynkowa (dagerotyp) pojawiła się w Japonii dopiero w 1849 roku, przywieziona z Holandii przez Ueno Shunnojo-Tsunetari (1790 -1851), który zaprezentował ją lokalnemu panu Shimazu Nariakira. Ichiki Shiro (1828 -1903) pochodzący z rodu Shimazu, zrobił w 1857 r. znany fotograficzny portret Shimazu Nariakira.

Japońskie tradycyjne kimono

Historia ubioru w Japonii zaczyna się kilka tysięcy lat temu lecz dopiero w okresie Heian (794-1180) i Edo (1603-1867) dokonało się gruntowne jego przeobrażenie, które doprowadziło do powstania współczesnego kimona. Sztuka wykonania, zakładania i noszenia kimona jest określana jako Droga Ubioru (Sodo), której filozofia w swoim założeniu opiera się na istocie piękna, harmonii i szacunku dla innych i jest żywym przekazem miłości. Estetyka kimona nie polega na wyróżnianiu się ale na harmonii z otoczeniem. Kimono jest przejawem japońskiej sztuki i tradycji a także jest oryginalnym ubiorem w skali całego świata.

Japońskie herbaty

Wskazuje się też, że na początku okresu Kamakura mnich zen Eisai wrócił w 1191 r. do Kioto z Chin i przywiózł do Japonii nasiona zielonej sproszkowanej herbaty używanej w ceremonii herbaty. Oprócz tego, chiński poemat zapisany w Kyoukokushuu sugeruje obecność rodzimych, japońskich odmian krzewów herbaty. Herbata w Japoni rośnie zwykle na małej wysokości, na płaskich terenach. Herbaciane ogrody położone są najwyżej do 700 m. n.p.m. Ich uprawy skoncentrowane są głównie w centralnej i zachodniej części wyspy Honsiu oraz w południowo – zach. rejonach wyspy Kiusiu.

Subskrybuje zawartość